Rozdział 7. Zarządzanie strachem

1. Co oznacza termin „zarządzanie strachem”?

Terminu „zarządzanie strachem” nie znajdziemy w podręcznikach organizacji i zarządzania. Jednak jest to określenie trafne, które w sposób jednoznaczny ilustruje „filozofię” kierowania oświatą ministra Romana Giertycha.

Zarządzanie strachem wymaga spełnienia trzech warunków:

Scentralizowania władzy. Ustalenia wyraźnej, hierarchicznej struktury od góry do dołu, gdzie każdy zna swojego „pana” i wie, kogo ma słuchać. Ścisłego podporządkowania, ograniczenia autonomii i wolności niższych szczebli kierowania.

Używania języka nakazów, poleceń, a nawet gróźb. Zamiast dwukierunkowej komunikacji rozkazy przekazywane są jedynie z góry do dołu. Zarządzający na niższych szczeblach struktury nie są pytani o zdanie.

Przykładowego karania. Prezentowania w praktyce siły władzy. Szybkich decyzji personalnych, zwalniania osób nieposłusznych.

Te trzy warunki konsekwentnie realizowało Ministerstwo Edukacji Narodowej.

Oświata jest mocno zhierarchizowana. Minister edukacji nadzoruje pracę kuratorów oświaty, kuratorzy kontrolują dyrektorów szkół, dyrektorzy mają za zadanie nadzorować i oceniać pracę nauczycieli, nauczyciele oceniają uczniów. Jedynym wyłomem w tej prostej drabinie podporządkowania są organy prowadzące szkoły, niezależne od administracji rządowej. Nic więc dziwnego, że Roman Giertych konsekwentnie starał się ograniczyć władzę samorządów lokalnych, zwiększając równocześnie kompetencje kuratorów oświaty.

W zhierarchizowanej strukturze edukacji łatwo jest zarządzać strachem. Celem ministra było prawdopodobnie przede wszystkim zastraszenie uczniów. Takie zamierzenia pobrzmiewają w większości wypowiedzi Romana Giertycha, w jego projektach dyscyplinowania szkół, w pomysłach na ośrodki pod szczególnym nadzorem, zestawach kar, zaostrzaniu prawa karnego. Pośrednie szczeble: nauczyciele, dyrektorzy i kuratorzy oświaty oczywiście musieli być równie posłuszni.

Przykładów zarządzania strachem jest wiele. Zastraszanie i grożenie można było usłyszeć w wypowiedziach ministra, można je również znaleźć w wielu fragmentach programu „Zero tolerancji dla przemocy w szkole”, programu, który w założeniu miał znacznie zwiększyć dyscyplinę nauki i pracy w szkołach. Budzeniu strachu i podporządkowaniu miały służyć „trójki”, wizytujące szkołę, których kontrola mogła kończyć się poleceniem opracowania programu naprawczego, a w przypadku nieposłuszeństwa nawet możliwym wnioskiem o odwołanie dyrektora szkoły. Świadectwem zarządzania strachem jest dążenie do silnej koncentracji władzy na szczeblu ministerstwa, odbieranie kuratorom oświaty autonomii i zawłaszczanie coraz większej liczby ich zadań. Listy pisane przez ministra często zawierają polecenia działań leżących bezpośrednio w gestii kuratorów. Przykładem może być również próba ograniczenia roli samorządów terytorialnych przy powoływaniu dyrektorów szkół. Wyrazem kierowania „silną ręką” jest nowe rozporządzenie o nadzorze pedagogicznym dające wizytatorom prawo do formułowania dowolnych wniosków i zaleceń, nie opartych na żadnych kryteriach. Minister próbował również, w nowelizowanej ustawie o systemie oświaty, zapisać sobie prawo do bezpośredniej kontroli w szkołach. Nieposłusznym grożono odwołaniem, kuratorzy Gdańska i Lublina odeszli po naciskach ministra Giertycha.

Czy zarządzanie strachem jest skuteczne? Trudno to jednoznacznie ocenić. Na pewno są przykłady działań kuratorów oświaty, dyrektorów szkół i nauczycieli, którzy nie tyle posłusznie i karnie starali się wykonywać odgórne polecenia, ale nawet usiłowali wyprzedzić oczekiwania „góry”. Tak zachował się wicedyrektor II Liceum Ogólnokształcącego w Łodzi sprzeciwiając się zawieszeniu planszy ilustrującej teorię ewolucji. Nadgorliwy dyrektor szkoły podstawowej w Pielgrzymowicach postanowił wprowadzić jednolity strój szkolny dla nauczycieli, a kuratorium świętokrzyskie zdecydowało zbadać agresję w przedszkolach, jak trzeba będzie to również przy udziale policjantów. Na szczęście równocześnie wielu nauczycieli i dyrektorów zachowało zarówno niezależność, jak i zdrowy rozsądek. Która postawa przeważa w oświacie: strach i posłuszeństwo, czy rozważny bunt – tego ocenić nie potrafimy.  

2. Zastraszanie – wydarzenia

Maj 2006

• Ministerstwo przygotowuje nowelizację Ustawy o systemie oświaty wprowadzającą monitoring w szkole, blokady w szkolnych komputerach treści internetowych „które mogą być zagrożeniem dla prawidłowego rozwoju psychicznego uczniów” oraz obowiązek ustalania przez radę pedagogiczną zestawu podręczników na kilka lat. Wszystkie te decyzje leżą w kompetencjach dyrektorów. W wielu szkołach od dawna zamontowano monitoring i założono blokady w Internecie. Nauczyciele rzadko zmieniają wybrane podręczniki, najczęściej posługują się nimi przez kolejne lata.

Czerwiec 2006

• Minister Roman Giertych kieruje do kuratorów oświaty pierwszy z serii listów. Zaleca, aby wszelkie uroczystości szkolne rozpoczynały się i kończyły odśpiewaniem hymnu państwowego.
• Minister Mirosław Orzechowski w liście do kuratorów oświaty poleca zgromadzenie informacji na temat skali absencji uczniów usprawiedliwianej przez rodziców. Kuratorzy mają na to zadanie około miesiąca.
• Minister Giertych odwołuje Mirosława Sielatyckiego, dyrektora CODN w związku z opublikowaniem poradnika "Kompas". Publikacja nie będzie rozprowadzana.

Lipiec 2006

• Ministerstwo edukacji zamierza wprowadzić obowiązek noszenia jednolitych strojów. Decyzję podejmowałby dyrektor szkoły lub rada rodziców.

Sierpień 2006

• Pojawia się pierwsza wersja szkół o szczególnym nadzorze pedagogicznym. Mowa jest o placówkach z zaostrzonym rygorem, kierowanych przez byłych oficerów.

Listopad 2006

• W gdańskim gimnazjum, po samobójstwie uczennicy dręczonej przez kolegów, minister Roman Giertych prezentuje szczegóły rządowego programu „Zero tolerancji dla przemocy w szkole”.
• Rada Ministrów podejmuje uchwałę w sprawie działań administracji rządowej przeciwko przemocy w szkołach i placówkach oświatowych. W uchwale czytamy „Ministrowie odpowiedzialni za edukację, kulturę, sprawiedliwość i sprawy wewnętrzne wraz z wojewodami niezwłocznie podejmą działania, które umożliwią dokonanie przeglądu i oceny wszystkich szkół oraz placówek zajmujących się dziećmi i młodzieżą pod względem zapewnienia im bezpieczeństwa i prawidłowej opieki. Wojewodowie powołają zespoły, w skład których wejdą m.in. przedstawiciele kuratorów, policji, prokuratury oraz organów prowadzących szkoły...”
• Demokracja w szkole, to nieporozumienie - uważa minister edukacji Roman Giertych. Jego zdaniem, jednym z największych błędów popełnionych w ostatnich latach było założenie, że w szkole panuje demokracja, co w praktyce oznaczało, że rządzą uczniowie.
• Minister Giertych informuje, że do szkół wyruszyły pierwsze „trójki", które mają przeprowadzić kontrole w szkołach, rozmawiać z uczniami i nauczycielami, m.in. na temat zjawiska przemocy, oraz zbierać informacje o zdarzeniach, a także o dilerach narkotyków
• Starosta w Słupsku nie chce widzieć w podległych mu szkołach „lotnych trójek". Mówi, że jeśli przedstawiciele kuratorium będą się upierać, to niech sobie sami wizytują. Przedstawiciela powiatu na inspekcje nie pośle.
• Polonistka z podolsztyńskiej podstawówki dostaje naganę, bo omyłkowo puściła na lekcji fragment filmu „Podwójne życie Weroniki", w którym kobieta całuje mężczyznę. Nauczycielka zamiast filmu „Tajemniczy ogród” omyłkowo włączyła inną z dwóch leżących na biurku kaset. Nauczycielki broni wieś, sołtys i kurator.
• Minister edukacji zapowiada na konferencji prasowej wprowadzenie przepisów umożliwiających radom gmin ustanawianie tzw. godziny bezpieczeństwa dla nieletnich. W projekcie nowelizacji ustaw o samorządzie gminnym i o postępowaniu w sprawie nieletnich złożonym przez LPR proponowany jest zapis dający gminom prawo wprowadzenia zakazu przebywania nocą w miejscach publicznych osób nieletnich bez opieki dorosłych. Wiek nieletnich, czas obowiązywania „godziny bezpieczeństwa” oraz obszar, na którym miałaby ona obowiązywać minister Giertych proponuje pozostawić decyzjom rad gmin.

Grudzień 2006

• Komisja dyscyplinarna orzeka karę nagany dla Mirosława M., byłego dyrektora Gimnazjum nr 2 w Gdańsku, gdzie gimnazjaliści molestowali 14-letnią Anię. Dyrektorowi groził zakaz wykonywania zawodu nauczyciela.
• MEN rozsyła do kuratorów ankiety monitorujące liczbę uczennic, które były w ciąży w dwóch ubiegłych latach i które są w ciąży obecnie oraz zakres udzielonej im pomocy. Dyrektorzy szkół podstawowych, gimnazjów i liceów muszą je wypełnić w ciągu dwóch tygodni. Według ministra Giertycha ankiety mają pomóc w tworzeniu rządowego programu pomocy uczennicom w ciąży. Minister planuje wnieść pod obrady Rady Ministrów projekt rozporządzenia, który by dokładnie regulował tę sprawę, zdarzały się bowiem (zdaniem ministra) w przeszłości przypadki, kiedy pod wpływem presji środowiska, dziewczyny, które zaszły w ciążę nie kończyły szkoły lub miały problemy z jej ukończeniem.
• Minister podpisuje rozporządzenie w sprawie nadzoru pedagogicznego. W rozporządzeniu nie ma żadnych obiektywnych kryteriów oceny pracy szkoły. Organ nadzoru może więc wydawać dyrektorowi oraz organowi prowadzącemu dość dowolne wnioski i zalecenia powizytacyjne.

Styczeń 2007

• Minister Giertych planuje zmianę w komisji konkursowej dokonującej wyboru kuratora, tak, aby przedstawiciele MEN i wojewody mieli większość nad reprezentantami samorządów i związków zawodowych. Zmiana wpisana zostaje do projektu nowelizacji Ustawy o systemie oświaty.
• Minister Roman Giertych składa na ręce Premiera wniosek o zdymisjonowanie wojewody pomorskiego za odmowę współpracy z ministerstwem. Na konferencji prasowej wiceminister Mirosław Orzechowski wyjaśnia, że wojewoda pomorski odmówił odwołania kuratora oświaty, który w sposób rażący nie wywiązał się ze swoich obowiązków w związku z tragedią, jaka wydarzyła się w Gimnazjum nr 2 w Gdańsku.
• Pomorski kurator oświaty Adam Krawiec rezygnuje ze stanowiska. Jak sam mówi - z powodów osobistych. Jednak już na początku listopada minister Giertych wysłał do wojewody pomorskiego wniosek o odwołanie kuratora. Powodem była tragedia, jaka wydarzyła się w gdańskim Gimnazjum nr 2. Minister twierdził, że współwinny jest właśnie kurator, który źle nadzorował gimnazjum. Powołana przez wojewodę komisja nie stwierdziła w szkole większych uchybień.
• Urząd Miasta Łodzi tworzy imienną listę uczniów, którzy sprawiają kłopoty wychowawcze. Pracę nad projektem bazy trudnych uczniów rozpoczęły się w Łodzi dwa lata wcześniej, kiedy wiceprezydentem odpowiedzialnym za szkoły był obecny wiceminister edukacji Mirosław Orzechowski (LPR). Pedagog w każdej łódzkiej szkole miałby wpisywać dane trudnych uczniów, a także opis problemów, których uczeń przysparza, i notować, co szkoła robi, aby mu pomóc. Po dwóch dniach łódzcy urzędnicy wycofali się z tego pomysłu.
• Na stronie internetowej MEN ukazuje się komunikat w sprawie organizacji studniówek. W komunikacie, przypominając o tradycji studniówek, zwraca się uwagę na konieczność uwzględnienia sytuacji materialnej wszystkich uczniów, bo odbywające się coraz częściej w ekskluzywnych lokalach bale, stanowią pokaźny wydatek dla rodziców.
• Dyrektor szkoły podstawowej w Pielgrzymowicach, woj. śląskie, postanawia, że jego szkoła będzie się wyróżniać wizerunkiem i dyscypliną. Na korytarzach montowanych jest sześć kamer, organizowana zostaje debata o szkolnym stroju, na którą zaproszono rodziców i nauczycieli. Uczniowie nie mieli prawa głosu. Pomysł wprowadzenia uczniowskich mundurków bojkotuje tylko jeden rodzic. Pozostali zgadzają się. Szkoła jest pierwszą w Polsce, w której także nauczycieli ma obowiązywać jednolity strój szkolny. W podstawówce jest dwustu uczniów i osiemnastu nauczycieli. Dotąd nie stwierdzono w szkole żadnych problemów z przemocą.
• Odkąd minister Giertych zobowiązał nauczycieli do reagowania na przemoc wśród uczniów, łódzkim policjantom w zastraszającym tempie przybywa pracy, są wzywani do szkół z powodu drobiazgów, interweniowali nawet w sprawie agresywnego siedmiolatka. Od listopada 2006 roku liczba zgłoszeń ze szkół wzrosła o ponad 60 procent. W większości są to problemy, z którymi jeszcze niedawno szkoły z powodzeniem same sobie radziły.
• Gimnazjum nr 2 w Gdańsku, w którym doszło do molestowania Ani, zostaje objęte specjalnym nadzorem przez MEN. W szkole ma się pojawić wizytator z departamentu pedagogicznego ministerstwa. Będzie on raz w tygodniu wspierał gdańskich nauczycieli. Wizytator ma zadbać o to, aby nauczyciele byli odpowiednio przygotowani do pracy z czterema gimnazjalistami, którzy molestowali dziewczynkę. Zdaniem wiceministra Orzechowskiego trzeba poczynić przygotowania do przeniesienia każdego z chłopców, którzy wrócili do szkoły, do innej placówki.

Luty 2007

• Minister Orzechowski wysyła list do kuratorów z zaleceniem spowodowania „aby uczniowie opanowali na pamięć kilka zwrotek tekstu i prostą melodię tej żołnierskiej pieśni. Hymn państwowy, wykonywany na żywo przez szkolną społeczność, powinien uświetniać każdą ważną i uroczystą sytuację, zastępując tak często praktykowane słuchanie go z urządzeń odtwarzających uprzednie nagrania”.
• Agresja jest nie tylko w szkołach, ale i w przedszkolach. Takie jest zdanie kuratorium oświaty w Kielcach, które postanawia zbadać pod tym kątem przedszkola. Tam właśnie, zdaniem Ewy Mirowskiej, świętokrzyskiego kuratora oświaty, zaczyna się agresja. Pierwsi wizytatorzy odwiedzili już kieleckich przedszkolaków. Na razie przychodzą sami. Rozmawiają z dziećmi i nauczycielami. - Jeśli będzie taka potrzeba, to wejdzie również policjant - mówi Mirowska. Zaznacza, że ten pomysł został zaakceptowany przez Ministerstwo Edukacji Narodowej, a kontrole prowadzone są w ramach nadzoru pedagogicznego prowadzonego przez wizytatorów.
• Wielkopolskie Kuratorium wprowadza „karty szkolne”, na razie pilotażowo w stu szkołach. Będzie na nich zapisywane wszystko, co w jakikolwiek sposób łączy się z bezpieczeństwem uczniów – bójka na korytarzu, kradzież kurtki z szatni czy pojawienie się w szkole dilera narkotyków. Dyrektor placówki po każdym takim zdarzeniu ma wypełnić formularz i zgłosić sprawę policji. Będzie miał również obowiązek powiadomić, jak rozwiązał problem.
• Minister Roman Giertych podczas konferencji prasowej podpisuje zmianę rozporządzenia w sprawie ramowych statutów przedszkoli i szkół publicznych. Ma ona umożliwić m.in. wprowadzenie od 1 września 2007 roku szkolnych mundurków i zakazu używania telefonów komórkowych podczas lekcji. W szkołach, które zostaną negatywnie ocenione przez tzw. trójki, będzie wprowadzony program naprawczy. Za niesubordynację będą kary: od upomnienia przez naganę, list do rodziców, prace społeczne, po przeniesienie do innej szkoły. Najtrudniejsi uczniowie trafią do ośrodków wsparcia wychowawczego. Kary czekają także nauczycieli i dyrektorów szkół, którzy zlekceważą polecenia ministra. Jak wyjaśnił Roman Giertych, dyrektor, który sprzeciwi się wprowadzeniu ministerialnego programu, może zostać nawet wyrzucony z pracy. Najłagodniejszą przewidzianą karą jest upomnienie.
• W gimnazjach w Zawierciu na Śląsku pojawią się lustra weneckie. Na taki pomysł wpadł prezydent miasta Mirosław Mazur. Lustra zostaną zamontowane w drzwiach klas tak, aby dyrektor szkoły, idąc podczas lekcji korytarzem, mógł zobaczyć, co dzieje się w danej klasie i jednocześnie nie przeszkadzał w zajęciach. Prezydent zapowiada, że w przyszłości takie lustra pojawią się również w szkołach podstawowych.
• Kuratorzy sprawdzają, czy są dyrektorzy szkół, którzy nie informowali prokuratury i policji o ciążach uczennic poniżej 15. roku życia. MEN chce, żeby samorządy wszczynały postępowanie dyscyplinarne wobec takich osób. Zdaniem prokurator Anny Gawłowskiej-Rynkiewicz z Prokuratury Apelacyjnej w Szczecinie dyrektor powinien powiadomić prokuraturę o ciąży uczennicy poniżej 15. roku życia. Ale z tego, że nie powiadomił, nie wynika jego odpowiedzialność karna.

Marzec 2007

• Według pomysłu LPR, wprowadzonego do przyjętej przez Sejm nowelizacji ustawy oświatowej, MEN miałby wybierać kuratora, a kurator dyrektora szkoły. Minister edukacji Roman Giertych zapowiada, że w Senacie wycofa się z pomysłu zmiany wyboru dyrektorów.
• Rada Ministrów podejmuje uchwałę w sprawie przyjęcia rządowego programu poprawy bezpieczeństwa w szkołach i placówkach „Zero tolerancji dla przemocy w szkole”.
• Dyrektorzy małopolskich szkół, którzy nie zgłosili ciąż uczennic poniżej 15. roku w prokuraturze, zostaną ukarani – decyduje kurator oświaty oraz odpowiedzialna za edukację wiceprezydent Krakowa. Zła ocena pracy uniemożliwi szefom placówek ponowny udział w konkursie na dyrektora szkoły, zamknie im również drogę do wyróżnień i odznaczeń.
• Minister Giertych wnioskuje o odwołanie kolejnych kuratorów. Wojewoda dolnośląski dostaje pismo ministra edukacji o „utracie zaufania” do kuratora Macieja Kopcia (PiS). Giertych argumentuje, że kurator nie stosuje się do poleceń kierownictwa resortu zgadzając się na likwidację szkół. Dolnośląski kurator poprzednio krytykował pracę giertychowskich trójek i nie chciał szukać ciężarnych uczennic. Podobne pismo minister wysyła w sprawie kuratora lubelskiego Lecha Sprawki. Tu powodem utraty zaufania jest zgoda kuratora na zamykanie szkół przez samorządy. Wojewoda lubelski jest jednak zadowolony z pracy kuratora i raczej nie nosi się z zamiarem jego odwołania.
• Kuratorzy będą zgłaszać zastrzeżenia wobec nominacji dla dyrektorów szkół, którzy nie złożą oświadczeń lustracyjnych lub w złożonych przyznają się, że współpracowali ze służbą bezpieczeństwa – zapowiada Roman Giertych. Wiceminister edukacji Mirosław Orzechowski tłumaczy, że dyrektorem szkoły nie będzie mogła być również osoba, która przyzna się do współpracy ze służbami bezpieczeństwa.
• Z Ministerstwa Edukacji wysłano kolejny list, w którym kazano kuratorom, żeby sprawdzili, czy uczniowie, nauczyciele i rodzice są zmuszani do udziału w akcjach charytatywnych, m.in. w Wielkiej Orkiestrze Świątecznej Pomocy. Pismo – według ministra Giertycha - wysłał jeden z urzędników bez konsultacji z kierownictwem resortu i został za to ukarany. Minister odwołał polecenie.
• Minister edukacji Roman Giertych apeluje do dyrektorów szkół, aby zorganizowali dla uczniów zajęcia dotyczące ochrony życia w związku z obchodzonym 24 marca Narodowym Dniem Życia. Zdaniem ministra w taką akcję powinny włączyć się osoby, które w szkole zajmują się wychowaniem do życia w rodzinie i wychowaniem w ogóle. Zdaniem ministra to święto jest dobrą okazją, aby młodzieży i dzieciom przypominać o wartości życia człowieka od momentu poczęcia do naturalnej śmierci.
• Minister Roman Giertych chce, aby kuratorzy sprzeciwiali się nominacji na dyrektorów szkół osób, które odmówią poddania się lustracji. Dopuszczenie do promowania w szkołach homoseksualizmu, brak wprowadzenia do statutów szkół zasad dbania o schludny wygląd uczniów i programów naprawczych po wizytacjach tzw. giertychowskich trójek – to w opinii MEN powody do odwołania dyrektorów szkół. Kuratorzy będą zgłaszać zastrzeżenia wobec nominacji dla dyrektorów szkół, którzy nie złożą oświadczeń lustracyjnych lub w złożonych przyznają się, że współpracowali ze służbą bezpieczeństwa – zapowiedział minister Giertych. W opinii ministra, nawet jeśli organy prowadzące szkoły nie zwolnią takich dyrektorów, to już w tej chwili istnieją przepisy, zgodnie z którymi kurator może sprzeciwić się powołaniu na stanowisko dyrektora szkoły zwycięzcy konkursu na to stanowisko. – Będziemy to wykorzystywać – podkreśla minister.
• Dyrektorzy 6 tys. szkół otrzymują polecenie stworzenia programu naprawczego po uzyskaniu złej oceny „trójki”. Kuratoria grożą, że niewykonanie polecenia może być podstawą do zwolnienia z pracy

Kwiecień 2007

• Sejm przyjmuje ustawę z dnia 11 kwietnia 2007 roku o zmianie Ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw. W noweli jest upoważnienie dla Rady Ministrów wydania rozporządzenia w sprawie bramek w Internecie, obowiązek uchwalania szkolnych zestawów programów i podręczników, zmiana składu komisji na stanowisko kuratora oświaty, obligatoryjność rad rodziców, mundurki dla uczniów szkół podstawowych i gimnazjów, a także ochrona nauczycieli, tak jak funkcjonariuszy publicznych.
• Ministerstwo Edukacji planuje wprowadzenie nowej funkcji w szkołach, tzw. szkolnego koordynatora do spraw bezpieczeństwa. Ma nim być pedagog, który ma nadzorować chuliganów i dbać o bezpieczeństwo w szkole. Koordynatorzy muszą się pojawić w każdej szkole, będą przewodzić zespołowi nauczycieli, na których barkach spoczną wszystkie kwestie związane z bezpieczeństwem. To jedno z założeń programu „Zero tolerancji".
• Zdaniem ministra Giertycha konieczne jest wprowadzenie programów naprawczych w ponad 7 tys. szkół na 25 tys. skontrolowanych w ostatnich miesiącach przez kuratoria. Giertych uważa, że kontrole w szkołach są ważnym elementem diagnozy sytuacji, pomocnym przy wprowadzaniu rządowego programu „Zero tolerancji dla przemocy w szkołach". Jako jeden z pozytywnych efektów programu minister wymienia wzrost liczby zawiadomień o przestępstwach popełnianych w szkołach.
• Lech Sprawka, kurator lubelski, podaje się do dymisji. Jego odwołania żądał wiceminister Orzechowski, bronili go wojewoda i całe środowisko, w którym był ceniony za uczciwość i kompetencje. Związki zawodowe boją się, że nowym kuratorem oświaty zostanie osoba bez wymaganych kompetencji, a o jej wyborze zadecyduje przynależność partyjna.

Maj 2007

• Wiceminister Mirosław Orzechowski wnioskuje do Wojewody Dolnośląskiego o odwołanie Pani Beaty Pawłowicz ze stanowiska Dolnośląskiego Kuratora Oświaty. Powodem jest różnica zdań między kuratorem a ministrem w sprawie odwołania dyrektora szkoły w Lubinie.
• Ministerstwo Edukacji kieruje list do kuratorów, aby nauczyciele poinformowali uczniów, że faszystowskie gesty i zachowania są przestępstwem z kodeksu karnego. W MEN nikt nie potrafi odpowiedzieć, czy jakieś konkretne wydarzenie w szkole spowodowało wydanie komunikatu.

Czerwiec 2007

• Oświadczeń lustracyjnych żąda od wszystkich kandydatów na dyrektorów placówek oświatowych w Starachowicach tamtejsza komisja konkursowa. Piszą je na miejscu, treść dyktuje członek komisji. W ogłoszeniu o konkursie nie ma informacji o obowiązku dołączenia oświadczenia lustracyjnego. Ich złożenia żąda już w trakcie konkursu przedstawiciel świętokrzyskiego kuratorium oświaty.

Lipiec 2007

• Minister Giertych zapowiada prace nad ustawą „zero tolerancji”, w której przewiduje: przenoszenie agresywnej młodzieży do specjalnych ośrodków, nowy katalog kar i nagród, obciążenie nauczycieli większą odpowiedzialnością za bezpieczeństwo uczniów i zakaz gier komputerowych propagujących przemoc.
• MEN chce wprowadzić do Ustawy o systemie oświaty zapis, który stanowi, że przed nawiązaniem stosunku pracy z nauczycielem dyrektor szkoły musi uzyskać informację z Krajowego Rejestru Karnego czy kandydat był karany. Dotychczas również w szkole nie mogły pracować osoby karane za przestępstwo umyślne, pracodawca nie miał jednak obowiązku sprawdzenia niekaralności w KRK, wystarczało oświadczenie kandydata.
• W nowelizacji Ustawy o systemie oświaty do zadań ministra proponuje się dodać zapis „Może przeprowadzać kontrole w szkołach lub placówkach w celu zbadania szczególnych problemów dydaktyczno – wychowawczych lub opiekuńczych”. Taki przepis oznacza, że minister będzie mógł sprawować zcentralizowany nadzór pedagogiczny bezpośrednio nad szkołami, z pominięciem kuratorów oświaty.
• Rząd przygotowuje projekt programu „Wspieranie w latach 2007-2009 organów prowadzących w zapewnianiu bezpiecznych warunków nauki, wychowania i opieki w publicznych szkołach i placówkach - Monitoring wizyjny w szkołach publicznych”. Dotacja z budżetu państwa ma objąć szkoły, w których uczy się nie mniej niż 200 uczniów. Szkoły, które dotychczas nie instalowały urządzeń do monitorowania zostaną wyposażone w standardowe zestawy do monitorowania wejść, to jest: dwie kamery umożliwiające rejestrację zdarzeń od wewnątrz i na zewnątrz wejścia, kolorowy monitor oraz urządzenia dodatkowe niezbędne do zainstalowania zestawu. Możliwa będzie także modernizacja i rozbudowa funkcjonujących już obecnie systemów monitorowania wizyjnego.
• Kuratorium wielkopolskie, mimo dobrych wyników przeglądu bezpieczeństwa w szkołach, zapowiada wprowadzenie "Karty szkolnej dotyczącej informacji o uczniu lub zdarzeniu". Według kuratorium umożliwi to gromadzenie informacji o rodzaju zagrożeń występujących w szkole i ich monitoringu. Dane o zdarzeniach będą przekazywane przez szkoły do kuratorium. Po zapoznaniu się z doniesieniami prasowymi kuratorium postanawia. że karta nie będzie obowiązkowa w szkołach.

Otwórz rozdział w formcie Acrobat Reader (pdf)